Kunstwerk van de 17 SDG’s in het stadskantoor van Utrecht naast het Centraal Station.

Sustainable Development Goals

Inleiding

Net als ieder ander bent u wereldburger en zijn wij vertegenwoordigd voor onze natie bij de Verenigde Naties in New York. In september 2015 heeft onze premier Mark Rutte in de vergadering van de VN toegezegd om de 17 duurzaamheid  doelstellingen na te streven. Evenals onze premier hebben vertegenwoordigers van 193 lidstaten dezelfde toezegging gedaan. In 2030 zullen dan ook de doelen geheel of gedeeltelijk gehaald zijn wereldwijd.
De 17  doelstellingen heten in het Engels de 17 Sustainable Development Goals, de 17 SDG’s. Vooraf aan het vaststellen van de 17 doelstellingen zijn overal in de wereld miljoenen mensen betrokken geweest. De doelstellingen zijn dan van onder op en niet van boven af door de Verenigde Naties goedgekeurd.

17&17

Het getal 17 was voor ons een uitdaging om hetzelfde getal te ontdekken in de bijbel. In de Nieuwe Bijbel vertaling van 2016, De Groene Bijbel, tellen wij 17 boeken in het Oude Testament van Jesaja tot en met Maleachi. Eigenlijk zijn het 16 boeken van profeten en het boek Klaagliederen. Daarom schrijven wij weleens 16+, 16 boeken van profeten en de + verwijzend naar het boek Klaagliederen. Dit laatste boek staat dwars op of ligt dwars tegenover de boeken van de profeten. Het boek Klaagliederen kiezen wij dan ook als eerste vooraf aan de andere 16 boeken.

Missionair project begint in Ede

Wanneer wij de lezingen van het oecumenisch leesrooster van onze kerken volgen merken wij de boeken van de profeten op. Niet elke zondag is er een lezing uit de 17, maar elk boek komt meerdere keren of één keer in het leesrooster van drie jaar voor. Het lukt ons om bij elke lezing uit een profetenboek één of meerdere van de 17 SDG’s te verbinden. Wij hebben zelfs ontdekt dat bij welke lezingen men ook uit de bijbel neemt, er sprake is van SDG’s. Het is misschien gedurfd om op te merken dat de 17 SDG’s teksten uit de bijbelboeken oproepen. Tijdens de diensten in de kerken en gemeentes dienen de teksten uit de bijbel en de liederen die gezongen worden de 17 SDG’s. Wereldwijd, menen wij. Onze eigen ervaringen geven ons elke zondag weer de gelegenheid om Bijbelteksten te lezen en te overdenken waarbij de 17 SDG’s zich aandienen. Soms zelfs opdringen. Missionair is voor ons dienen, wederzijds dienen van bijbel en 17 SDG’s, van gemeente en samenleving; van kerk en wereld.

Hoop in samenhang

Onze hoop is dat wij de samenhang van de 17 VN SDG’s en de 16+ boeken van de bijbel leren kennen om er vervolgens vanuit te leven en te geloven. Geloven in God die betrokken wil zijn bij mensen die goed doen, goede mensen durven te zijn. Hiertoe roepen de apostelen in hun boeken op in navolging van de Heer Jezus.  De bijbel als wel de 17 SDG’s openbaren voor mensen zoals wij de werkelijkheid zoals die geweest is, de ruwe en grove werkelijkheid van vandaag en het samen werken naar de doelen voor 2030. Voor ons is het dan ook Ora et Labora, Bid en Werk. De Heer Jezus Christus leefde in zijn tijd met de Bijbelboeken van toen, waarvan er velen in onze vertaling zijn opgenomen. In navolging van Jezus, leefden de apostelen met dezelfde profeten en dienden zij elkaar, hun gemeentes verspreid over de hele wereld van toen.

Een ruwe maar kleurrijke  SDG’s  Bijbel

Het is De Groene Bijbel van de Nieuwe Bijbelvertaling die overal met een groene streep teksten markeert die met duurzaamheid te maken hebben, er naar verwijzen en markeren. Wat zou het mooi zijn om de Nieuwe Bijbel of de Bijbel in Gewone Taal, de BGT van 2014,  in een uitgave met de 17 Sustainable Development Goals samen te stellen! Door in de bijbel de symbolen van de SDG’s op te nemen. Wij hebben het met het kleinste boek, de profeet Obadja, in de BGT gedaan. Dit geeft aan dit boek veel kleur.

Een inkijk in Oudtestamentische profeten te beginnen bij Jesaja hoofdstuk 1 (Zie bijlage)

Wij willen aandacht vestigen op de 17 VN-doelstellingen en hoe zij corresponderen met de 17 schriftprofeten uit het Oude Testament met tegelijk een oproep voor nieuwe aandacht voor het Conciliair Proces van 1986 - 1988.

Armoede en honger

Armoede en honger zijn de eerste twee doelstellingen waarna de andere 15 volgen.
In deze tijd van het coronavirus worden wij des te meer bekend met armoede, hon er en alle gevolgen van dien. In de media wordt aandacht besteed aan de mensen die in armoede leven en hongerlijden. De statistieken worden gepubliceerd om ons bewust te laten zijn van de ernstige situaties die mensen ondervinden. Tegelijkertijd komen wereldwijd mensen en organisaties in beweging om iets te doen aan armoede en honger door voeding, kleding, onderdak en verzorging beschikbaar te stellen. Meer nog op gebied van politiek, economie en sociologie worden wij opgeroepen om armoede en honger te bestrijden. Er wordt nagedacht en gesproken over een universeel basisinkomen voor iedereen. Tegelijkertijd heeft paus Franciscus vooraf aan zijn zegen voor stad en wereld opgeroepen om nu daadwerkelijk na te denken om schuldenlasten kwijt te schelden aan de allerarmste landen.

Jesaja 

De Stille week is begonnen met Palmzondag waar wij over Jezus’ intocht in Jeruzalem hebben gelezen. Het feestvierend volk dat met Hem meetrok had palmtakken in hun handen en legden hun mantels op de weg. Het volk liet zien dat zij geen gewapende menigte was. Ongewapend en zonder strijd reed Jezus door Jeruzalem naar de tempel. Dit moet een ontwapenend gebeuren zijn geweest. De gewapende soldaten en de tempelwacht hadden het nakijken. Jezus’ bedoeling was noch een staatsgreep, noch een sociale en economische verandering. De oproepen van de historische profeten vóór Hem hield hij de mensen voor. Zodoende lezen wij over de grote en de kleine schriftprofeten, zoals de hoofdstukken 50 t/m 55 uit Jesaja. De kern van deze hoofdstukken lezen wij in Jesaja 53: 11b en 12:

Mijn rechtvaardige dienaar verschaft velen recht,
hij neemt hun wandaden op zich.
Daarom ken ik hem een plaats toe onder velen
en zal hij met machtigen delen in de buit,
omdat hij zijn leven prijsgaf aan de dood
en zich tot de zondaars liet rekenen.
Hij droeg echter de schuld van velen
en nam het voor zondaars op.

Deze profetie van Jesaja heeft Jezus mentaal en fysiek op zich genomen. Onder dit juk heeft Hij Zijn laatste dagen doorgebracht tot aan de kruisdood.

De Schriftprofeet Hosea

In woord en daad heeft Jezus de paradoxe boodschap van de profeten uitgedragen. God heeft de wereld lief maar stelt zich op tegen alle kwaad en onrecht die mensen begaan of ondergaan. In de bijbel lezen wij over Gods liefde en zijn toorn en woede. Hier merken wij de grote paradox op. Op Goede vrijdag was de profetenlezing Hosea 6: 1-6 waarvan wij vers 1 en 2 aanhalen:

‘Kom, laten wij teruggaan naar de HEER!
Hij heeft ons verscheurd, hij zal ons genezen;
de hand die sloeg, zal ons verbinden.
Hij redt ons na twee dagen van de dood,
de derde dag doet hij ons opstaan:
in zijn nabijheid zullen wij leven.

Joshua Abraham Heschel over de Profeten

Gods toorn en woede ervaren wij wanneer ons alles tegenzit en wij in armoede en honger verkeren, overgeleverd aan lijden en dood. Hier verwijzen wij naar Joshua Abraham Heschel die in zijn boek ’de Profeten’ in hoofdstuk 16 ons de werkelijkheid van Gods woede in paradox en correlatie met zijn liefde voorhoudt.
In deze situatie hebben de profeten en de apostelen met Jezus verkeerd en is dit ook de realiteit voor de kerk wereldwijd. Jezus van Nazareth heeft alle verleidingen van de duivel, machthebbers en populariteit weerstaan tot aan het kruis om als de Christus op te staan en vervolgens als de Nieuwe Mens verbonden te zijn met God in de Nieuwe schepping waarvan zijn volgelingen getuigen. Dit eschatologisch gebeuren heeft toen eens en voor altijd plaatsgevonden in de geschiedenis van onze wereld. Voor ons is dit de ultieme duurzaamheid, the ultimate sustainablity.

Gods Koninkrijk

Bij de doopgedachtenis op Stille Zaterdag antwoorden de gelovigen: Ja, dat willen wij, op de volgende 2 van de 4 vragen: Wilt u zich verzetten tegen alle machten die als goden over ons willen heersen?
En: Wilt u elk slavenjuk afwerpen en leven in de vrijheid van Gods kinderen?
De profeten, in navolging van hun grote voorgangers Mozes en Elia, hebben God aangeroepen om genade en verzoening. Dit deden zij op grond van Gods duurzame liefde die groter is dan zijn toorn en woede. Gods liefde omvat de schepping en heel het menselijk leven en heelt en geneest overal waar Hij geroepen wordt. Het zijn de kerk van Christus en alle gelovigen die Hem aanroepen om te spreken en te handelen zoals de profeten en de apostelen ons hebben voorgehouden. Bij hen sluiten de profeten en geestelijken van alle andere godsdiensten zich gelijkwaardig aan. Zo vernieuwt de wereld zich elke keer weer en wordt het duurzame Koninkrijk van God hoorbaar en zichtbaar voor iedereen.

Dietrich Bonhoeffer 1906 - 1945

De kerk zal zich profetisch inzetten voor de 17 SDG’s en zal duurzaam zijn; sustainable. Elke doelstelling vergt kritische aandacht en praktische inzet om onmenselijke systemen te bestrijden. Het kan soms heel ver gaan en lijden en sterven tot gevolg hebben. Hoe ver dit kan gaan zien wij bij Dietrich Bonhoeffer die 75 jaar geleden op 9 april, dit jaar op Witte donderdag, werd geëxecuteerd door het naziregime. Deze Duitse theoloog had in 1934 al opgeroepen tot een internationale synode om de kerk te betrekken als waarschuwing tegen de bewapening en dreigende oorlogen. Zijn oproep is uiteindelijk werkelijkheid geworden in het Conciliair Proces in de jaren 1986/88. De drie wezenlijke onderwerpen waren: Vrede, Gerechtigheid en Heelheid van de schepping.

17 SDG en Conciliair Proces

Met de kennis en de vijandige CORONA-viruservaring van vandaag zou een nieuw Conciliair Proces best een kans kunnen hebben. De agenda zou zijn: de 17 SDG’s in het framewerk van de grote drie thema’s nogmaals; Vrede, Gerechtigheid en Heelheid van de schepping. Het verleden, het heden en de toekomst komen in tijd en plaats bij elkaar aan het kruis dat Christus 2020 jaar geleden heeft overwonnen. Ter verduidelijking stellen wij ons voor dat de 16 schriftprofeten gestorven zijn aan de achterkant van het kruis van Christus met het boek Klaagliederen als dwarsbalk. Wij stellen ons Mozes en Elia als getuigen aan de voet van dit kruis voor. 

Marie-José Eberson
&
Peter ‘t Hoen
Ede,
the Netherlands
April 17 2020.

Bijlage:

Logo's

Klaagliederen

Obadja

Ezechiel

Lucas

Jesaja hoofdstuk 1